Mầm non ở Bạc Liêu: một tỉnh đang đổi nguồn sống

Trong nhiều năm, Bạc Liêu thuộc nhóm tỉnh ít được nhắc tới khi nói về kinh tế. Nhưng hai thứ đang thay đổi điều đó: những cánh đồng điện gió ven biển, và việc nuôi tôm chuyển từ ao đất sang mô hình công nghệ cao.

Cả hai đều tạo ra một thứ mà tỉnh này trước đây có ít: việc làm đòi hỏi kỹ thuật, với thu nhập khác hẳn mặt bằng nông nghiệp truyền thống.

Khi nghề đổi, kỳ vọng cũng đổi

Một người nuôi tôm theo mô hình công nghệ cao phải học nhiều thứ: kiểm soát môi trường nước, dùng thiết bị đo, tính toán chi phí, đọc thị trường xuất khẩu. Một kỹ thuật viên vận hành và bảo trì tua bin gió thì càng vậy.

Người đã trải qua quá trình ấy nhìn việc học của con khác thế hệ trước. Họ hiểu rất cụ thể rằng kiến thức và kỹ năng tạo ra chênh lệch thật, vì chính họ vừa trải nghiệm điều đó.

Đây là cơ chế giống như ở Thủ Dầu Một hay Biên Hoà, nhưng đang diễn ra ở một tỉnh mà thị trường giáo dục ngoài công lập gần như chưa hình thành. Khoảng cách giữa kỳ vọng đang lên và nguồn cung tại chỗ là chỗ đáng chú ý nhất của Bạc Liêu.

Phần còn lại vẫn là nông nghiệp và biển

Bên cạnh lớp mới, phần lớn dân cư Bạc Liêu vẫn sống bằng lúa, tôm theo cách truyền thống, muối và nghề biển. Thu nhập theo mùa vụ và phụ thuộc thời tiết, giá cả.

Gia đình nhiều thế hệ còn mạnh, ông bà là chỗ dựa thật, nên áp lực về chỗ gửi trẻ nhẹ hơn vùng công nghiệp. Như ở Mỹ Tho hay Vĩnh Long, đối thủ của một ngôi trường ở đây vẫn là phương án ở nhà — và muốn thuyết phục thì phải chứng minh giá trị bằng những thay đổi quan sát được ở trẻ.

Thị trường nằm ở đâu

Dân cư Bạc Liêu phân bố rải theo vuông tôm, ruộng và kênh rạch. Với trẻ mầm non, khoảng cách và đường nước là trở ngại thật.

Phần khả thi cho trường tư vì thế tập trung ở thành phố và các thị trấn, nơi dân cư tụ lại và đi lại thuận. Ở đó, tệp phụ huynh gồm công chức, viên chức, tiểu thương, doanh nghiệp nhỏ, và lớp kỹ thuật mới từ điện gió và tôm công nghệ cao.

Quy mô không lớn, nhưng thị trường khép kín: Bạc Liêu cách các đô thị lớn khá xa, nên không ai đưa con đi nơi khác học ở bậc mầm non.

Bản sắc: một chất liệu sẵn có

Bạc Liêu là một trong những cái nôi của đờn ca tài tử, loại hình âm nhạc đã được thế giới ghi nhận. Đây không phải chi tiết trang trí — với giáo dục mầm non, âm nhạc là chất liệu quý.

Ở lứa tuổi này, cảm âm, nhịp điệu và việc hát cùng nhau là nền cho phát triển ngôn ngữ và cho khả năng phối hợp. Một ngôi trường ở Bạc Liêu đưa âm nhạc dân gian địa phương vào hoạt động hằng ngày, song song với chương trình âm nhạc hiện đại, đang dùng đúng thứ mà chính vùng đất này có.

Và với phụ huynh, việc thấy văn hoá quê mình hiện diện trong lớp học của con là một tín hiệu tôn trọng mạnh.

Nước, mặn và an toàn

Là tỉnh ven biển vùng cửa sông, Bạc Liêu chịu ảnh hưởng của xâm nhập mặn vào mùa khô — như Bến Tre. Với một ngôi trường nấu ăn cho hàng trăm trẻ mỗi ngày, nguồn nước ngọt là mục phải có trong kế hoạch từ đầu.

Và như mọi địa phương miền Tây, an toàn đường nước là mối lo thường trực: tường rào, cổng, khoảng cách tới mặt nước gần nhất, quy trình xác nhận người đón — nên được nói rõ và cho xem tận nơi.

Hỏi đáp nhanh

Mùa khô nước nhiễm mặn, trường xử lý thế nào?
Nên hỏi thẳng: nguồn nước dùng để nấu ăn là gì, có hệ thống trữ nước ngọt không, và phương án khi mặn kéo dài. Trường có chuẩn bị sẽ trả lời ngay được.

Có ông bà trông thì có cần cho con đi mầm non không?
Trẻ học rất nhiều từ việc chơi với bạn đồng lứa — chia sẻ, chờ tới lượt, giải quyết bất đồng. Nhiều gia đình chọn cách kết hợp: đi học buổi sáng, chiều về với ông bà.

Thu nhập theo vụ tôm thì tính chuyện học của con ra sao?
Nên lên kế hoạch cả năm với nhà trường ngay từ đầu thay vì xử lý từng tháng. Cho trẻ nghỉ dài rồi quay lại làm mất nếp và tốn thời gian ổn định lại.

Trường có dạy nhạc cho trẻ mầm non có ích gì không?
Ở lứa tuổi này, cảm âm và nhịp điệu là nền cho phát triển ngôn ngữ và khả năng phối hợp. Điều nên hỏi là âm nhạc xuất hiện hằng ngày hay chỉ vào dịp biểu diễn.

Chọn trường ở vùng sông nước nên kiểm tra gì trước?
Đi một vòng xem tường rào, cổng và khoảng cách tới mặt nước gần nhất, rồi hỏi quy trình xác nhận người đón trẻ.

Mở một ngôi trường ở Bạc Liêu

Bạc Liêu đang ở giai đoạn một lớp trung lưu kỹ thuật mới hình thành trong khi nguồn cung giáo dục ngoài công lập gần như chưa có. Đó là dạng khoảng trống không tồn tại lâu. Global Star chuyển giao chương trình Global Nexus, bộ tiêu chuẩn campus và toàn bộ khung vận hành. Xem chương trình nhượng quyền mầm non Global Star →